Miejscowości i parafie -> Pakość -> Czy wiecie, że...

 

 

 

 

 

CZY WIECIE, ŻE W PAKOŚCI...

 

 

 

12 listopada 1415 król Władysław Jagiełło nadał mieszczanom pakoskim zwolnienie od opłat celnych na terenie całej Korony. Podobny przywilej na Kujawach miał wtedy tylko Brześć Kujawski.

 

Na przełomie XVI i XVII wieku pojawiają się w Pakości Szkoci, którzy przybyli do Polski wskutek ucisku religijnego panującego w ich ojczyźnie. Byli oni protestantami. Pierwsza o nich wzmianka pochodzi z 1608 r. W Pakości mieszkali: Wilhelm Dawidson, Jan Wols i Aleksander Smet. W innych miastach kujawskich też istniały w tym czasie kolonie szkockie (np. Koronowo, Bydgoszcz). Szkoci zajmowali się handlem i spławem, często piastowali najwyższe urzędy miejskie.

 

27 października 1930 powstało Pakoskie Towarzystwo Wioślarskie.

 

7 czerwca 1861 w Pakości urodził się biskup Antoni Laubitz.

 

19 kwietnia 1656 maszerujący spod Torunia hetman Stefan Czarniecki zdobył Pakość. Przeciwko niemu wyruszył spod Warszawy Karol Gustaw, który przybył do Pakości między 28 a 30 kwietnia. Przed 28 kwietnia w Pakości dokonano pogromu Żydów.

 

21 października 1919 pierwszym burmistrzem Pakości po odzyskaniu przez Polskę niepodległości wybrany został w wyniku konkursu Paweł Liedermann. Urząd objął 18 marca 1920 r.

 

29 marca 1908 w Pakości powstało Towarzystwo Kołowników „Bywaj”, które urządzało popisy gimnastyczne na rowerach i wyścigi na krótkich lub długich dystansach. Jego członkiem był m.in. Franciszek Heinich - mistrz województwa poznańskiego w kolarstwie, a także jego bracia: Henryk i Leon oraz Franciszek Lewandowski i Stanisław Omiński.

 

 

 

 

 

 

26 lutego 1931 kupiec i powstaniec wielkopolski Marian Lipczyński został burmistrzem Pakości. Urząd pełnił do wybuchu II wojny światowej.

 

13 lutego 1916 powstała w Pakości pierwsza męska drużyna harcerska nosząca imię Piasta.

 

31 sierpnia 1906 w Pakości rozpoczął się strajk szkolny. Rodzice zakazali swoim dzieciom uczenia się religii w języku niemieckim. Do dnia dzisiejszego zachowało się w mieście 248 pisemnych oświadczeń w tej sprawie.

 

13 stycznia 1904 w Pakości urodził się Stanisław Szenic - pisarz.

 

W 1926 r. na terenie m. in. szkół całej Polski przeprowadzono akcję wpisów uczniów i nauczycieli do księgi, upamiętniającej jubileusz 150-lecia odzyskania niepodległości przez USA.

Obejrzyjcie kartę szkoły powszechnej w Pakości wraz z własnoręcznymi podpisami (kartę można powiększyć przez ponownie kliknięcie).

 

Źródło: http://www.deklaracja.genealodzy.pl

 

 

 

 

Historia herbu i pieczęci Pakości. Herb miasta przedstawia św. Jakuba. Fakt ten należy wiązać z wezwaniem pierwotnego kościoła parafialnego, który w XVIII wieku zszedł do rangi filialnego. Pierwsza znana pieczęć z tym wyobrażeniem pochodzi z XVII wieku, a identyfikacja postaci możliwa jest dzięki lasce pielgrzymiej trzymanej przez świętego, która jest atrybutem Apostoła Jakuba. Jest to pieczęć z napisem: SIGILLUM CIVITATIS PAKOSTIENSIS (35 mm) na dokumencie z 1618 r. Święty ten pojawia się na kolejnej pieczęci sprawionej w XVIII wieku, tym razem już z dodatkiem gwiazd. Pieczęć ta posiada w stylizowanym wieńcu laurowym napis: SIGILLUM  ADVOKATIA[LE] PAKOSTENSE (17 mm) i wyciśnięta została na aktach z 1780, 1802 i 1806 r.  Wiek XIX to “panowanie” w herbie miasta orła pruskiego. Pieczęć z 1 poł. XIX w. ma napis: KON: POLIZEI MAGISTRAT DER STADT PAKOSCH (30 mm), druga zaś: MAGISTRAT POLIZEIVERWALTUNG DER STADT PAKOSCH KREIS MOGILNO (33 mm). Na początku XX wieku rajcy miejscy powrócili do wizerunku swojego patrona z dodatkiem pięciu gwiazd i krzyża, na tarczy ukoronowanej bramą z trzema basztami. Napis na pieczęci: MAGISTRAT*DER*STADT*PAKOSCH (38 mm). Podobnie skomponowana została pieczęć polska, używana od 1919 r., z napisem: MAGISTRAT MIASTA*PAKOSC* (40 mm). Współczesny herb stanowi kompilację wszystkich dotychczas używanych wizerunków pieczętnych i herbowych. Przedstawia on św. Jakuba w kapeluszu kardynalskim na głowie, którą równocześnie otacza aureola. W lewym ręku laska, w prawym książka (prawdopodobnie Ewangelia), wokół postaci pięć gwiazd, a na dole po stronie prawej krzyż. Kapelusz kardynalski pojawił się na głowie Jakuba w czasach peerelowskich. Kolorystyka herbu: postać św. Jakuba w kolorze białym, ze złotą aureolą, na tle niebieskim.

 

 

 

 

 

 

 

Pakoska wielkanocna tradycja „kulania jaj”. W Pakości tradycja odpustu Emaus (na pamiątkę drogi, jaką dwaj uczniowie Jezusa odbyli z Jerozolimy do wioski Emaus) jest żywa od początku XVIII wieku, to jest od czasu, gdy powstały na Kalwarii kaplice, upamiętniające Mękę Pańską.

Zdaniem Zbigniewa Wojciechowskiego, regionalisty, w latach zaboru pruskiego pakościanie, m.in. zrzeszeni w Towarzystwie Gimnastycznym "Sokół" i Towarzystwie Młodych Polek, spotykali się w drugi dzień świąt Wielkanocnych na wzgórzu kalwaryjskim dla podkreślenia swych patriotycznych uczuć. Kulanie jajek w tamtym okresie symbolizowało wiarę w to, że Polska zmartwychwstanie i odzyska wolność.

Przed II wojną światową w pakoskim odpuście obowiązkowo uczestniczyły dzieci z katolickich rodzin. Zabierały one na wzgórze kalwaryjskie własnoręcznie wykonane pisanki lub okrągłe owoce, głównie pomarańcze. To były atrybuty do udziału w "kulaniu". Zwyczaj ten kultywowany jest w Pakości do dnia dzisiejszego.

 

„Gazeta Pomorska”

 

 

Geneza nazwy Pakości. Nie wszyscy znają ciekawą wersję etymologii nazwy miasta, przytoczonej przez Oskara Kolberga w jego dziele „Kujawy”:

(…) Nazwa jego [miasta] ma pochodzić częścią od pakowania (tłoczenia) budowli na mało-przestrzenną wysepkę ramionami Noteci objętą, częścią od tego, że musiano bić pale i tłoczyć kamienie i gruz w przepaścistą ziemię, aby ją tak ustaliwszy, mogli na niej wznosić budowle.

Kamieniczki na pakoskim rynku - 1914 r.

Na rynku w Pakości - początek XX w.

Copyright © 2009-2017 by Liliana Molenda

Powrót do góry

Projekt i realizacja: Liliana Molenda

Dawny herb Pakości

 

Współczesny herb Pakości